محل تبلیغات

توصیه‌های غذایی و رفتاری برای مزاج‌های گوناگون در ماه مبارک رمضان

تاریخ ثبت
چهارشنبه ۱۱ تیر ۱۳۹۳
روزه داری و برافروختن مزاج گرم و خشک
بدن انسان در اثر مرور زمان و غلبۀ مزاج‌های گوناگون دچار رکود و سستی می‌شود. رطوبت‌های مزاجی با رسوباتی که در آوندها و جای جای بافت‌ها و مفاصل و گذرگاه‌های لنفی بر جای می‌گذارند انواع بیماری‌ها را در بدن سبب می‌گردند.
اگر فرض کنیم طب و علوم پزشکی در آن زمان به پیشرفت‌های شایانی دست یافته بود، انواع روش‌های پیشگیری و درمان برای دور ساختن بیماری‌ها و درمان بیماران توسط طبیبان آن دوره به حفظ سلامتی انسان کمک می‌کرده است.
آنطور که از متون قدیمی و تاریخ علوم پزشکی استنباط می‌گردد، علوم پزشکی در زمان‌های گوناگون در میان جوامع بشری پیشرفت کرده و انبیاء الهی همه در رشد و شکوفایی طب نقش آفرین بوده و بشدت از گسترش دانش پزشکی حمایت به عمل می‌آوردند.
به همین دلیل است که می‌بینیم انواع روش‌های پاکسازی از جمله: مسهل‌ها، حقنه‌ها، آبزن‌ها و عطسه‌آورها از هزاران سال پیش وجود داشته است. گزارشات تاریخ علوم پزشکی از وجود علوم پزشکی در هزاره‌های قبل از میلاد مسیح(ع) حکایت می‌کند. ادیان الهی نیز هر کدام به نوعی روزه داری و امساک از خوراکی‌ها را برای پیشگیری از بیماری‌ها و نیز تقرب به خداوند در دستور کار خود داشته‌اند.
با ظهور دین مبین اسلام روزه داری در شکل امروزی واجب شد. دستور روزه داری مستقیماً در قرآن کریم ذکر شده است، این در حالی است که انواع روش‌های پیشگیری و درمان بصورتی عجیب و مسلسل وار از دهان مبارک پیامبر «ص» هر روز و هر ساعت و به هر مناسبتی برای امت مسلمان بازگو می‌شد.
پیامبری که خود طبیب طبیبان بود پس از دریافت آیات مربوط به روزه داری علاوه بر تأیید تمامی روش‌های طبی شعار: « صوموا تصح؛ روزه بدارید تا سالم باشید » را در میان مسلمانان رایج کرد.
قطعاً این روش یعنی روزه داری از دیدگاه پزشکی بدلیل آنکه مستقیماً  بر اساس نص قرآن کریم از زبان خدا و پیامبرش صادر گردیده باید خصوصیات منحصر به فرد و ممتاز داشته باشد. حجامت و پاکسازی عروق از خون‌های زائد هم از طریق خداوند با واسطه جبرئیل و بوسیله جان جانان پیامبر عظیم‌الشأن اسلام برای مسلمانان بازگو شده است. اما روزه داری روشی برای پیشگیری از بیماری‌هاست که ویژگی خاصی دارد. روزه داری هم نوعی پاکسازی و تعدیل است اما ویژگی خاص آن چیست؟

ویژگی‌های خاص روزه داری
به نظر ما از ویژگی‌های خاص روزه داری همانا غلبه مزاج گرم و خشک است که در ریزترین و در بین ریز ذره‌های بدن آتشی مقدس و پاک کننده ایجاد می‌کند و بدین ترتیب آنچه از طریق مسهل، انفیه، حجامت، فصد، زالودرمانی، حقنه، آبزن، قی‌آورها و ... هنوز پاکسازی کامل نشده است، به وسیله روزه پاکسازی شده و پس از گذشت یکماه از زمان روزه داری، روزه دار با بدنی جوان و نو مانند آن که تازه خلق شده زندگی جدیدی را شروع می‌کند و برای تأکید بر این سلامتی و بشکرانه آن ذکات فطره می‌پردازد. مگر نه اینکه ذکات فطره زکاتِ سلامتی بدن است!؟
به این دلیل است که بدن روزه دار همواره گرم است؛ چرا که بلغم‌های غلیظ که در روزنه‌های بدن چسبیده و جا خوش کردند می‌سوزند و حرارت ایجاد می‌کنند. چنین است که آب دهان روزه دار را اگر در دهان مار دهان گشوده و آماده نیش زدن بیاندازند مار را از پای در می‌آورد!
روزه نه تنها بلغم‌های غلیظ بلکه ماده رسوبی هر خلطی را که رسوب کرده و روزنه‌ها را بسته‌ می‌سوزاند. گرمای آن به شکلی در میان ریز ذره‌ها نفوذ می‌کند که تنها سوزانندۀ بلغم غلیظ نیست بلکه هر خلط رسوبی سودا شده را نیز آتش می‌زند. هنگامی که همه آلاینده‌ها و کثافات را سوزاند آتش ماه مبارک رمضان با ظهور عید فطر خاموش و بهشت زندگی سالم برای یک سال زندگی بهتر فرا روی انسان قرار می‌گیرد.
پزشکان و علمای محترم طب سنتی باید توجه کنند که ضعف و سستی روزه دار به معنای سرد شدن مزاج او نیست!
می‌دانیم که غلبه صفرای حار موجب تخلیه سریع انرژی شده، خشکی گرما را و گرما خشکی را افزایش می‌دهد و زوائد بدن را در هر جا که مخفی شده باشد احاطه کرده و می‌سوزاند و حاصل آن بصورت دود(دخان) در آمده و سبک می‌شود. این سبک شدن بدان سبب است که بتواند از اندام‌ها بسوی مسامات بدن حرکت کند و از آن به خارج بدن راه یابد.
این دفع همان دفع دخانیه است؛ که در مبانی طب سنتی می‌خوانیم که اخلاط ردیه اضافی بصورت دخان در مسیر دفع بصورت مو و ناخن و امثال آن در می‌آیند. بخشی از این اخلاط ردیه دخانیه که سبک‌تر شده‌اند بصورت ارواح ردیه از اسافل(پایین‌ترین) اعضاء بدن به اعلاهای(بالاترین) اندام‌ها صعود کرده وارد سیستم حرارتی دفعی بدن گردیده و خارج می‌گردند. سیستم حرارتی بدن دائماً ارواح دخانیه را در یک سیر صعودی از بدن خارج می‌سازد. ارواح دخانیه در سیستم دفعی حرارتی از بدن به سمت بالاترین قله دفع زوائد دخانیه که رأس یا سر نام دارد و به جوانب اعضا بسوی پوست بدن هدایت می‌شوند و از هر کجا که موی می‌روید به خارج از بدن راه پیدا می‌کنند. سیستم حرارتی بدن با میدان مغناطیسی زمین و تحت تأثیر الکتریسیته زمین که از کف پاها وارد بدن می‌شود همراه شده تا بتواند حرارت‌های دفعی بدن را به سوی سر و جوانب اندام‌ها هدایت نماید تا از طریق مسامات پوست دفع گردد.
در ماه مبارک رمضان اندام‌های دفعی بدن مواجه با کم کاری می‌شوند. ادرار، مدفوع، تعریق کاهش می‌یابد و بهترین نیروی دفع کننده همان نیروی دفعی دخانیه است که نقش مهمی را در پاکسازی بدن از اخلاط بر عهده می‌گیرد.

روزه داری عامل پیشگیری از تمامی بیماری‌ها
بنابراین روزه داری عاملی مهم در پیشگیری از تمامی بیماری‌ها از جمله سرطان، سکته، نسیان، رعشه( پارکینسون)، ام.اس و انواع بیماری‌های صعب‌العلاج به حساب می‌آید و تا سال بعد بدن انسان را از کلیه بیماری‌ها بیمه می‌کند. عامل اصلی بروز بیماری‌های خطرناک تکاثف شدید خون و رسوب گذارای مواد فاسد ردیه در عروق و در آوندهای گوناگون بدن می‌باشد که روزه داری با استفاده از مزاج گرم و خشک به بهترین شکل ممکن تمامی تکاثف‌ها و آلودگی‌ها را در بدن می‌سوزاند.
مزاج گرم و خشک؛ مزاج ویژه ماه مبارک است که بهتر است کیفیات آن را بهتر بشناسیم تا بهتر بتوانیم در این ماه پر برکت از آن استفاده کنیم.
ماه مبارک رمضان برای اکثریت افرادی که دارای مزاج رطوبی چه سرد و چه گرم هستند فوائد بی‌شماری خواهد داشت؛ اما برای صاحبان مزاج گرم و خشک و سرد و خشک تا حدودی که خارج از اعتدال نباشد فائده‌ مند است و اگر از اعتدال خارج گردد زیان‌هایی را ببار می‌آورد.
به همین دلیل است که توصیه‌های پیامبر اکرم«ص» که واضع و مخترع روزه‌داری با تکیه بر فرامین وحی است و سایر ائمه معصومین(س) و بعد از آنان دانشمندان و فقهای دین وارد عمل شده و به امت مسلمان می‌آموزند که چگونه در ماه مبارک رمضان رفتار کنند که نه تنها زیانی متوجه روزه داران نشود بلکه بهترین استفاده را نیز از آن ببرند. اگر بپذیریم که مزاج ویژه ماه مبارک رمضان گرم و خشک است چه دستوراتی برای تغذیه در این ماه مفید خواهد بود. اگر بخواهیم ساده اندیشی کنیم بلافاصله این معنی در ذهن متبادر می‌شود که مزاج مقابل یعنی سرد و تر را به عنوان دستور غذایی در ماه مبارک رمضان باید برگزید. اما دستورات عملی ائمه نشان می‌دهد موضوع دیگری در کار است والا هرگز نمی‌فرمودند خرما بخورید و با خرما افطار خود را باز نمایید.
توجه داشته باشیم که مزاج گرم و خشک با آتشی که می‌افروزد بسیاری از مواد غذایی قندی را نابود می‌کند. در نتیجه ضعف بر روزه‌دار غلبه می‌کند پس مصرف مواد گرم و شیرینی در این ماه لازم است، اما این به معنای غلبه سردی نیست.
نکته دیگر مقایسه میزان نقش آفرینی گرمی به تنهایی بیشتر است یا خشکی؟ در حالی که این دو مزاج که یکی فاعله و دیگر منفعله می‌باشند، پا به پای هم و موازی یکدیگر و وابسته به هم عمل می‌کنند. از نقطه نظر دانش تغذیه در ماه مذکور نقش خشکی اندکی بارزتر از گرمی به نظر می‌رسد. بنابراین صاحبان مزاج‌های خشک و لاغر اندام‌ها و بیماران پوستی که دارای اگزما یا کهیر و بیماری‌های التهابی هستند بیشتر باید مراقب رفتار تغذیه‌ای خود در این ماه باشند. بیماری‌های خود ایمنی(آتوایمیون) یا به تعبیر ما حساسیتی از زمره مزاج‌های گرم و خشک یا سرد و خشک هستند که در صورت عدم اعتدال مزاجی با مزاج ماه رمضان درگیری و مشکل پیدا خواهند کرد.
 بهتر است برای تبیین نسبی موارد مصرف غذایی، مزاج‌های تر و خشک هر کدام جداگانه ذکر شود و توصیه‌های غذایی لازم را مطرح کنیم.

توصیه‌های غذایی و رفتاری برای مزاج‌های گوناگون در ماه مبارک رمضان
الف)مزاج‌های گرم و خشک
صاحبان این مزاج اغلب لاغر اندام با استخوان‌بندی کشیده و محکم می‌باشند، به مزاج‌های تند و عصبی مشهوراند و بسیار عجول و شتابزده عمل می‌کنند. خوابشان اندک و وزنشان چندان افزایش پیدا نمی‌کند. نبضشان تند و گرمای بدنشان بالا و دارای پوست‌های خشک و رگ‌های برآمده می‌باشند.
به روزه دارانی که صاحب مزاج گرم و خشک هستند توصیه می‌شود:
1.      از مصرف مواد خشک به افراط اجتناب ورزند:
مواد غذایی خشک عبارتند از: گردو، فندق، بادام، سنجد، ته دیگ برنج، سرخکردنی‌ها، فست فودها، چیپس، پفک، انواع بیسکویت‌ها و شکلات و شیرینی‌جات قنادی، کباب و امثال آن. اگر در ماه مبارک رمضان از این مواد مصرف کردند باید با مصرف مصلحات مناسب تا حد ممکن جلوی ضررهای آن‌ها را بگیرند. خوردن شیر غیر پاستوریزه یک مصلح مناسب برای رفع ضرر مواد خشک برای لاغر اندام‌های خشک مزاج می‌باشد. گردو با همراهی پنیر از خشکی‌اش کاسته می‌شود. مصرف میوه های مرطوب و آب دار توصیه می شود. مواد غذایی لعاب دار و ژله ای مانند شورواها و غذاهای حیوانی مانند پاچه گوسفند و پای مرغ و امثال آن باید مورد توجه قرار گیرد.
2.      از مواد نفاخ نیز باید اجتناب کنند:
از مصرف مواد نفاخ اجتناب کنند و یا با مصلحات بادشکن نفخ آن را بشکنند. حبوبات را بپزند و آب آن را دور بریزند و هنگام مصرف با بادشکن‌های مناسب بادآوری آن را از بین ببرند، مثلاً عدس را با پودر آویشن و باقلارا با گلپر و سایر حبوبات را با جوشانده زیره یا عرق نعناع با نبات یا زنجفیل بصورت جوشانده یا شربت یا پودر زنجفیل یا پودر و جوشانده دارچین مصرف کنند. باقلا و حبوبات عطش آورند و مصلحات فوق جبرانی است برای عطش آن‌ها.
داروهایی مانند: زنجفیل، زیره، زنیان و امثال آن تنها به عنوان بادشکن باید بکار برده شوند در غیر اینصورت برای مزاج‌های گرم و خشک خوب نیستند چرا که خون را غلیظ کرده و عطش فراوان می‌آورند و کبد را خشک می‌کنند.
3.      میوه‌های مرطوب و آب دار بخورند و میوه‌های سرد و گرم را با هم میل کنند. میوه‌ها و سبزی‌ها آب را تا حدود زیادی در خود ذخیره می‌کنند و هنگامی که وارد بدن شوند حتی پس از گذشتن از مراتب هضوم رطوبت را برای بافت‌های بدن روزه دار حفظ می‌کنند. اگر روزه‌دار در طول روز مواجه با عطش می‌شود باید هنگام سحر و افطار میوه‌های با طبیعت سرد و آبدار را مصرف کند. این کار بهتر از نوشیدن فراوان آب است چراکه آب به سرعت تشنگی را برطرف و بسرعت هم دفع می‌شود و نمی‌تواند مانع عطش روزه دار در طول روز گردد، اما میوه‌ها و سبزی‌های با طبع خنک و آبدار رطوبت را در بدن حفظ می‌کنند و بهتر از مصرف آب مقرون به فایده هستند. با این تدبیر میوه‌هایی که برای مزاج‌های خشک در ماه رمضان پیشنهاد می‌گردد، بهترین‌شان عبارتند از:
انواع آلوها، انگور، خربزه، سه سپستان، کنار، هندوانه، گرمک، طالبی، زردآلو، هلو، هلو انجیری، شلیل، ازگیل، گیلاس، توت سیاه و شاه توت و انواع مرکبات و امثال آن است.
اگر از میوه‌های خشک و گرم استفاده کردند بهتر است با مصلح زیان آن‌ها را دفع کنند. مثلاً خرما اگر برای آنان ایجاد عطش کند باید از شربت‌های سرد لعابدار بهره بگیرند مانند:
شربت بنفشه، نیلوفر، تخم شربتی، اسفرزه، شربت تخم خیار و سکنجبین و امثال آن را برای خنثی کردن مواد عطش‌آور و خشک استفاده نمایند.
4.      سبزی‌هایی مانند: گشنیز، خرفه، تره، کاسنی، برگ لطیف انگور و ریواس توصیه می‌شود.
5.      غذاهای مزاج‌های گرم و خشک باید بیشتر رقیق و مرطوب و لعابدار و حاوی سبزیجات پخته و ناپخته باشد تا رطوبت بدن را تا حد ممکن حفظ نماید.
غذاهایی مانند سوپ سبزیجات فصل، سوپ کلم، شوروای گشنیز، خورشت کرفس، خورشت ریواس، خورشت کدو و کدوی حلوایی آب پز و امثال آن مفید است. مصرف آبدوغ خیار همراه با کمی کشمش و پروردن تخم خرفه در دوغ طبیعی بخصوص دوغ بز توصیه می‌گردد.
6.      برنج آبکش مناسب نیست بلکه باید بصورت کته آن هم همراه با پودر سبوس برنج که به کته اضافه می‌شود و یا با سبزیجات طبخ گردد مثل کته گشنیز و کته سبزی پلو بدون سیر سبز.
7.      از تخم مرغ نیم رو و آب پز سفت اجتناب گردد زیرا عطش آور است اما تخم مرغ آب پز نیم برشت که زرده آن شل باشد اشکالی ندارد.
ب)مزاج‌های گرم و تر
اکثراً صاحبان این مزاج گرایش به چاقی دارند، گوشت بدنشان زیادتر از صاحبان مزاج‌های دیگر می‌باشد. استعداد چاقی آن‌ها بیشتر بر تولید گوشت تکیه دارد اما اگر بیش از حد سردی بخورند ذخیره چربی در اطراف شکم و ران‌ها و سایر اندام‌ها نیز خواهند داشت. آوندها و عروق بدنشان گشادتر و غلبه خون در آنان بسیار اتفاق می‌افتد. بافت‌های بدنشان نرم و مرطوب و خونسازی در آنان زیاد است. خواب خوبی دارند خوابی که عمیق می‌شود و زود بخواب می‌روند. خروپف در این مزاج بیشتر از مزاج‌های دیگر است. نرم‌خو و مهربان‌تر از سایر مزاج‌ها می‌باشند. نبض آن‌ها محکم، پر و بسیط می‌زند و بدنشان گرم است.
صاحبان این مزاج (گرم و تر) بیشترین استفاده را از ماه مبارک رمضان خواهند برد.
به روزه دارانی که دارای مزاج گرم و تر هستند توصیه می‌شود:
1.      از خواب زیاد بپرهیزند، اگر زیاد بخوابند کم ذهن و کم حافظه می‌شوند.
2.      سعی کنند نیمه‌های شب برای انجام یک کار عبادتی یا یکساعت مطالعه قرآنی یا علمی دیگر از خواب بر خیزند. بعد از سحری سعی کنند نخوابند و اگر خوابیدند بین سحری و خواب حداقل 1 تا 1/5 ساعت فاصله دهند و خواب طولانی بعد از سحری برایشان مفید نیست. خواب روز برایشان بد است مگر خواب قیلوله هنگام ظهر یا قبل از آن به مدت حداکثر نیم تا یک ساعت.
3.      حجم غذا را کاهش دهند و کمترین مصرف غذایی را داشته باشند. از غذاهای خشک و کم حجم بیشتر استفاده کنند.
غذاهایی مانند:
خروس جوان خانگی، جوجه مرغ خانگی، کباب بره گوسفند نزاییده با پودر سماق، ماهی سفید کپور و سایر ماهی‌های دیگر که در پودر زنجفیل یا دارچین و زیره و انیسون‌شیرین و آب لیموترش قبل از پختن خوابانده شده باشد و امثال آن بصورت کباب یا بخار پز یا قلیه ماهی صرف شود. کباب یا خورشت گوشت کبک، بوقلمون، شترمرغ و امثال آن مفید است. مصرف غذاهایی مانند برنج و نان را به حداقل ممکن رسانده، از گوشت گاو پرهیز نمایند.
4.      از میوه‌ها و سبزیجات دارای طبیعت سرد و بخصوص سرد و خشک بیشتر استفاده نمایند.
سبزی‌های سرد و خشک مانند:
لوبیا سبز، کاهو، گشنیز، خرفه، ترب و برگ ترب سیاه، سفید و قرمز، برگ لطیف انگور، ریواس، کاسنی و غازیاغی
میوه‌هایی مانند:
خربزه، ازگیل، زالزالک، آلبالو، گیلاس، غوره، انار، کنار، انگور میخوش، لیموترش، پرتقال، گریپ فوروت، سیب، به، سایر میوه‌های سرد و مرطوب به مقدار کمتر استفاده کنند و چنانچه زیاد استفاده کردند برای دفع تری آن بهتر است با مصلحات مربوطه ضررهای آن را کاستی بخشند.
مصلحات عبارتند از: هسته زردآلو، شربت رب انار یا آب انار تازه، چاغاله بادام، گوجه سبز درختی، آبغوره خانگی و امثال آن
مصرف میوه و سبزیجات نسبت به غذاهای پختنی و گوشتی ترجیح دارد؛ کمترین میزان مصرف به مواد غذایی پختنی را داشته باشند.
5.      از سویق عدس ( پودر عدس خشک با شکر بصورت قاووت ) و آب انار و رب انار و رب ریواس و رب آلبالو برای رفع عطش می‌توانند بهره ببرند.
پ)مزاج‌های سرد و خشک
صاحبان این مزاج را که گاه بسیار چاق و گاه بسیار لاغر می‌شوند سوداوی مزاج نامند. اشتهای نامرتب و ریزه خواری دائم و به اصطلاح نوک زدن به غذا دارند. بسیار رویایی و زودرنج و عاشق پیشه هستند و گاه نفرت جای عشق را به سرعت می‌گیرد. پوستشان خشک و حساس است. انسداد عروقی در آن‌ها بیشتر از دیگر مزاج‌هاست.
به روزه دارانی که دارای مزاج سرد و خشک هستند توصیه می‌شود:
1.      از مصرف مواد خشک به افراط اجتناب کنند؛ مانند روزه داران صاحب مزاج گرم و خشک از خشکبارها کمتر استفاده کنند و مصلحات مربوطه را بکار برند با این تفاوت که اصلاح کننده‌ها (مصلح‌ها) باید دارای مزاج گرم و تر باشد.
مثلاً شربت‌های لعاب‌دار با مزاج گرم بخورند مانند: شربت سکنجبین عسلی، شربت اسطوخودوس و نعناع و شربت بالنگو و کمپوت‌های بالنگ و سیب و گلابی و امثال آن.
دم نوش‌های گاوزبان، بابونه، گزنه و اسطوخودوس و نعناع و پونه و امثال آن با عسل یا شیرینی‌های دیگر.
2.      غذاهایی مانند: خورشت اردک و غاز و گوشت گوساله بسیار جوان با دارچین و خواباندن آن در زنجفیل و زیره و پیاز و کمی نمک، پرندگان شکاری چاق، گوشت گوسفند، خوراک میگو. غذاهای سنتی مانند شیر برنج عسلی، حریره بادام، شله زرد زعفرانی یا دارچینی و امثال آن مصرف کنند.
3.      میوه‌های گرم مانند: خربزه، انگور، آناناس، انجیر سفید و قرمز، توت سفید، و امثال آن مصرف کنند.
4.      سبزیجات گرم مانند: مرزه، تلخون، تره، ریحان سبز و بنفش، پیازچه، شوید، شاهی و برگ و ساقه لطیف کرفس و کنگر بصورت خام و پخته مصرف کنند.
ت)مزاج‌های سرد و تر
اکثراً صاحبان این مزاج که گرایش به چاقی بسیار دارند بلغمی مزاج نام دارند که نوع چاقی ایشان با افزایش چربی‌های اضافی در بدن است؛ اطراف شکم و پهلو‌ها و باسن و ران‌ها چربی زیاد جمع می‌شود. تنبل و پر خواب و کم تحرک هستند. گوشت تنشان شل و لخت است. سرعت انتقال مفاهیم در مغزشان کم است و فراموشی دارند و حرکاتشان آرام است. از گرما خوششان می‌آید و از سرما گریزانند.
صاحبان مزاج سرد و تر نیز از ماه مبارک رمضان بهره‌های فروان خواهند برد بخصوص اگر به توصیه‌های زیر عمل کنند.
 
به روزه دارانی که دارای مزاج سرد و تر هستند توصیه می‌شود:
1.      از خواب زیاد بپرهیزند و اگر زیاد بخوابند دچار کندی ذهن و نسیان می‌شوند. مانند مزاج‌های گرم و تر، ساعتی از نیمه شب را برای عبادت و یا مطالعه از رختخواب بر خیزند. خواب روز برایشان مفید نیست مگر خواب ظهر که آنهم بیشتر از نیم ساعت تا یک ساعت نشود(خواب قیلوله)
2.      بعد از سحری سعی کنند نخوابند و اگر خوابیدند بین سحری و خواب حداقل یک تا 1/5 ساعت فاصله دهند. خواب طولانی بعد از سحری برایشان خوب نیست.
3.      حجم غذاها را کاهش دهند و کمترین مصرف غذایی ممکن را داشته باشند. از غذاهای خشک و کم حجم بیشتر استفاده کنند؛ مصرف انواع خشکبارها مانند پسته، بادام، فندوق، بادام هندی و امثال آن مفید است.
4.      از میوه‌ها و سبزیجات دارای طبیعت گرم بخصوص گرم و خشک بیشتر استفاده کنند آنهم میوه‌هایی که به گرمی گرایش دارند.
میوه‌های گرم و خشک مانند:
خرما، گردوی تازه یا خشک، انجیر، سیب، زالزاک، انگور، خربزه و غیره.
از همان سبزیجاتی که در مزاج سرد و خشک ذکر شد استفاده کنند.
5.      غذاهایی مانند:
کباب کبک و بلدرچین و گنجشک و کبوتر، کباب گوشت شتر و خورشت‌های این گوشت ها با افزودن کمک غذاهایی مانند غوره، ریواس، رب انار، گداخته(شامل: گردو، بادام، فندق، پسته و امثال آن کمی بوداده شده و نیم کوب یا پودر شده و با عسل شیرین گردیده آماده خوردن بر سر سفره افطاری است)، فسنجان بخاطر گردو رب انار با یکی از گوشت‌های فوق و امثال آن.

فوائد روزه در حیطه تن
توجه داشته باشیم که ما هنوز در حوزه تن انسان در مورد روزه سخن گفته‌ایم در حالیکه روزه دارای حمکت‌های فراوان و بیشماری می‌باشد؛ که یکی از آن‌ها رسیدن به سلامتی تن است! از میان صدها کلمات گهر بار از لسان پیامبر و ائمه معصومین(ع) این جمله معروف است که: «روزه بگیرید تا سالم بمانید؛ صوموا تصح »
تا کنون هیچ دانشمند غیر مسلمان در جهان یافت نشده که از نقطه نظر علمی روزه ماه مبارک رمضان را رد کرده باشد. اعتراف به فوائد روزه داری در میان اندیشمندان غیر مسلمان فراوان است.
پیامبر اکرم(ص) فرمودند: « معده خانه هر بیماری است؛ المعده بیت کل داء »
با این حساب پیشگیری و درمان بیماری‌ها نیز باید از معده آغاز گردد؛ معده مرکز تدارکات کبد و کبد آشپزخانه تأمین کننده غذای تمام سلول‌های بدن است. هر عامل تخریب کننده سلامتی از دهان و معده شروع به فعالیت و رشد می‌کند و هر سمی در معده تولید و وارد کبد می‌شود. روزی داری در مدت یک ماه برای یک سال، تمامی سموم اندام‌ها و معده را نابود می‌سازد. روزه با سوزاندن خلط‌های سخت و غلیظ تمام بدن را پاکسازی می‌کند.
     یک مثال برای بهتر مطرح ساختن روش پاکسازی به وسیلۀ روزه آن است که گاه ظرفی از ظرف‌های آشپزخانه بوسیله شوینده‌های مختلف بطور کامل تمیز نمی‌شود. جرم‌های چسبیده به آن آنچنان مقاوم شده‌اند که نمی‌توان آن‌ها را تمیز کرد. در این گونه موارد خانم خانه‌دار ظرف را روی شعلۀ آتش می‌گذارد تا کاملاً بگدازد، بعد از مدتی تمامی جرم‌های چسبیده به بدنه ظرف سوخته و از ظرف جدا می‌شود.
 روش فوق برای پاکسازی ظرف شباهت بسیاری به روزه گرفتن دارد.  گرمای مزاج روزه تمامی سموم را می‌سوزاند و دفع می‌کند. شخص روزه دار  پس از یکماه سالم و شاداب و سرحال به زندگی معمولی همراه با سلامت کامل باز می‌گردد.
 
بازتاب آن در
خبرگزاری ایمنا: ویژگی خاص روزه‌داری غلبه بر انواع مزاج است/ سستی روزه‌دار نشانه ضعف است نه سردی
منبع مقاله
کتاب رمضان- تغییرات مزاجی، تألیف سید محمد موسوی- دکتر غلامرضا کردافشار
نظــــرات
نام

ایمیل   (نمایش داده نخواهد شد)
نظر

زهرا - سه شنبه ۲۵ خرداد ۱۳۹۵ - ساعت ۱۲:۳۰

با سلام و احترام .
سیستم بدن من کلا به هم ریخته و علت را نمی دانم.لطفا کمکم کنید.
من دختری 27 ساله با قد 160 و وزن 44،رنگ مو خرمایی تیره و پرپشت، قبلا موهایم فر بوده ولی اکنون صاف هستند،رنگ پوست سفید،به شدت به گرما حساسم و تحملش برایم سخت است حتی در گرمای زیاد عصبی میشوم! صورتم در گرما به شدت قرمز میشود، در تابستان بدنم بسیار داغ میشود و مجبور میشوم که با آب زدن به بدنم خود را خنک کنم و در زمستان دست و پایم همیشه سرد است ولی از سرما اذیت نمیشوم، پوست صورتم خیلی خیلی خشک است ولی پوست بدنم خشک نیست ،موهایم نیز خشک اند و مو خوره دارم ولی پوست سرم چرب است.مقدار اب خوردن من خیلی کم است چون کم تشنه میشوم،اشتهای من متوسط است و خیلی دیر چاق میشوم ولی سریع لاغر میشوم،همیشه وقتی میخوابم آب از دهنم میریزد و وقتی استرس دارم بیش تر میریزد.(آب و هوای محل زندگی ام سرد و خشک است)

1 ـ از حدود 6یا 7سال پیش پوست سرم فقط در زمستان شوره میزد و دربهار و تابستان هیچ شوره ای نمی زد ،ولی زمستان گذشته که شوره زده همچنان ادامه دارد وخیلی هم شوره دارد!و با ین که موهای بسیار پرپشتی دارم ریزش مو گرفته ام و حجم موهایم کم شده و سرم به شدت میخارد حتی بعد از حمام نیز همین طور میخارد علتش چیست؟(ولی قبلا این طور نبودم)
2 ـ از همان 6 سال پیش زمستان که میشد همیشه خوابم میبرد و حتی در طول روز نیز خیلی میخوابیدم و در تابستان خیلی کم می خوابیدم(ولی قبل از آن خوابم معمولی بود)ولی از سال پیش تا اکنون(حتی در تابستان) همیشه خوابم می آید و مقدار خواب من خیلی زیاد شده حتما باید در طول روز بخوابم حتی بعد از بیدار شدن از خواب نیز خوابم می آید و بی حال هستم و اگر نخوابم عصبی میشوم(ولی با این همه خوابم سبک است و زود از خواب بیدار میشوم)،علش چیست؟
3 ـ پوست صورتم همیشه خشک است در زمستان خشکی میزند(پوسته پوسته میشود) حتی در تابستان نیز همیشه خشک است و بعضی وقت ها خشکی میزند،وقتی روغن زیتون به صورتم میزنم پوستم خشک تر میشود و شادابی اش کم میشود!ولی وقتی وازلین میزنم خیلی خوب میشود.صورتم نیز برخلاف این که لاغرم تپل بوده ولی 3سالی میشود که هر روز لاغرتر میشود!لطفا کمکم کنید.

مدیریت سایت - پنج شنبه ۲۷ خرداد ۱۳۹۵ - ساعت ۱۰:۵۹

سلام
مشکلات ذکر شده از غلبه مزاج سودای خشک بر بدن است؛ نیاز به پاکسازی سودا به وسیله منضج و مسهل سودا و تمهیدات دیگر درمانی دارید.