محل تبلیغات

فصد چیست؟

دسته بندی
تاریخ ثبت
دوشنبه ۱۳ آبان ۱۳۹۲
تعریف فصد
فصد استفراغی است کلی که در آن اخلاط اربعه به طریق تفرق اتصال(جدا شدن) عروق در اثر نیشتر (تیغ) خارج می گردند و این تفریق اتصال اگر در حد اعتدال از نظر وسعت و تنگی باشد اخلاط به حد اعتدال خارج می گردند و اگر وسیع باشد اخلاط بسیار خارج شده و موجب ضعف می گردد و یا بند آمدن و التیام و جوش خوردن محل تفرق دشوار می گردد و اگر ضیق ( تنگ ) باشد اخلاط رقیق خارج گشته و غلیظ باقی می ماند و به همین دلیل باز کردن فصد به صورت ضیق منع شده است مگر هنگامیکه مراد از آن اماله ماده باشد مثل: مرعوف قلیل الامتلاء.

چه کسانی شایسته خروج خون می باشند ( اندیکاسیون مطلق فصد ):
1.     کسانیکه مبتلا به امراض دمویه باشند که در این صورت اخراج خون واجب و ضروری است.

2.     کسانیکه مستعد و آماده بروز امراض دمویه به دلیل کثرت و یا تغییر خون باشند یعنی معتاد و مقرر باشد که هرگاه خون در بدن آنها زیاد شود و یا تغییر کند امراض دمویه در آنها ایجاد شود. چنین کسانی باید اول فصل بهار که هنگام تحریک و هیجان اخلاط است فصد نمایند و اخراج خون به حد لازم نمایند تا از ایجاد این امراض جلوگیری شود و به همین دلیل قریشی گفته گاهی فصد به خاطر زیادتی خون و یا تغییر کیفیت آن بالقوه انجام می شود نه بالفعل.

3.     کسانیکه از ترس ایجاد مرض و آفتی عظیم بدون کثرت خون و تغییر آن فصد می شوند مثل کسانیکه در اثر ضربه و یا سقوط به جهت احتیاط اینکه ورمی برایشان ایجاد نگردد و از آن در امان باشند فصد شان  کنند و یا اینکه ورم ایجاد شده، از ترس اینکه مبادا قبل ازنضج انفجاریابد فصد کنند هر چند کثرت خون ظاهر نباشد.
اندیکاسیون نسبی فصد :
در غیر از ۳ گروه بالا در بقیه افراد اخراج خون ضروری نیست مگر هنگام ایجاد بعضی از بیماریها از جمله صرع و سکته و خناق و رمد و ذات الجنب و اختناق رحم و...

زمان فصد:
فصد یا اختیاری است یا اضطراری. فصد اضطراری در هر وقت که احتیاج شد بدون تاخیر باید فصد کرد حتی در نیمه شب و اگر سن و توان بدنی مساعد باشد هیچ مانعی وجود ندارد. اما بهترین زمان فصد اختیاری، روزهای۱۵ تا ۲۷ ماه قمری هنگام ظهر یک ساعت بعد از غذا می باشد.
از اول تا ۱۴ ماه به خصوص هفته اول که نور کم است به دلیل انقلاب و حرکت رطوبت، خون صالح با فاسد مختلط گشته و در آخر ماه نیز به دلیل اینکه اخلاط در آن غلیظ شده و سخت خارج می شود فصد جایز نیست.
بهترین زمان فصد در زمستان روزی است که در آن باد و باران نباشد (طوفان نباشد) و اگر ضرورت شدید وجود داشت روزی که در آن باد جنوبی می وزد بهتر از باد شمالی است زیرا باد جنوبی به نسبت گرمتر است و در فصل تابستان نیز بهترین زمان اعتدال هواست تا طبیعت بدن آرام و بدون تشویش باشد و در صورت ضرورت در تابستان، باد شمالی که باعث خنک و مرطوب شدن هوا می شود بهتر است.

قوانین کلی فصد :
1.     روزی که مرض در حرکت و ماده آن در ثوران (جوشش) باشد در آن روز فصد و استفراغ ممنوع است زیرا که آن روز، روز نوبه و مجاهده طبیعت با بیماری است و فصد باعث ضعف طبیعت و باز ماندن آن از دفع مرض و غلبه بیماری می شود پس طبیعت در آن روز باید حتی المقدور ساکن بوده و به امر خود مشغول گردد.
2.     در بیماریهای مزمن و صاحب بحرانات محتاج به فصد باید سعی شود که فصد انجام نگیرد اما اگر به هیچ وجه بیماری تسکین نیابد و ناگزیر باید فصد نمود خون بسیار خارج ننمایند تا بدن ضعیف نگردد و اگر احیانا احتیاج به فصد دیگر شد بتوان فصد را چند بار تکرار کرد.
3.     در کسی که هر ساله عادت به فصد دارد (بعید العهد بفصد) در فصل زمستان، سنگینی بدن و خواب زیاد و شیرینی طعم دهان و …که نشانه غلبه خون می باشد حادث شود میتوان او را فصد کرد به شرط آنکه خون کم بگیرند زیرا در این فصل، خون بیشتر از سایر فصول، جهت مقاومت و ایمنی بدن و حفظ از سردی مطلوب است و همچنین به سبب سردی هوا تکاثف در خون ایجاد شده و باعث کم شدن حجم آن می گردد.
4.     در موارد حبس طبیعت (یبوست و خشکی بدن) و قولنج غیرورمی اجتناب از فصد لازم است زیرا فصد ماده را به طرف غیر روده ها کشانده و از روده ها دور می کند و حبس را شدت می بخشد و باعث افزایش ضعف ناشی از شدت بیماری می گردد ولی در قولنج ورمی جز فصد چاره و علاجی نیست و همچنین گاهی حبس و قبض طبیعت به جهت کثرت ماده که متوجه أعالی (بالاتنه) است می باشد که در این صورت فصد و اخراج ماده باعث انحراف طبیعت از بالا به طرف دفع فضولات و از بین رفتن احتباس می شود و نیز انصراف طبیعت به جهت دیگر (غیر از روده ها) باعث می شود صفرا به روده ها نرسیده و حبس ایجاد شود که در این صورت نیز با فصد، صفرا (که محرک روده می باشد) متوجه روده ها شده و باعث رفع یبوست می شود. گاهی ورم مجرای میان کیسه صفرا و روده ها مانع رسیدن صفرا به روده ها و ایجاد یبوست می شود که در این صورت نیز فصد مفید خواهد بود.
5.     زنان حامله و حایض را حتی المقدور نباید فصد کرد مگر ضرورت قوی وجود داشته باشد.

منبع مقاله
جزوات آموزشی موسسه پژوهشی پیک شفای اصفهان
نظــــرات
نام

ایمیل   (نمایش داده نخواهد شد)
نظر

حسن - یکشنبه ۲ شهریور ۱۳۹۳ - ساعت ۲۰:۱۵

زکات العلم نشره