محل تبلیغات

روزه داری بدون تشنگی

تاریخ ثبت
دوشنبه ۶ آبان ۱۳۹۲
رمضان و تشنگی
یکی از عمده‌ترین مسائلی که روزه داران در ماه رمضان با آن مواجه می‌شوند کم آبی و تشنگی است. مخصوصاً اگر ماه رمضان در فصول گرم سال قرار گرفته باشد که ساعات طولانی روز و گرمای هوا مسأله کم آبی و تشنگی را تشدید می‌کند. توجه به این امر به این علت اهمیت دارد که کم آبی باعث اختلال در وضعیت آب و الکترولیت‌ها در بدن شده و سلامتی را به مخاطره می‌اندازد.
برای جلوگیری از تشنگی در طول روزه داری چه کارهایی را نباید انجام دهیم؟
1.        در وعده سحری از مصرف غذاهای خشک و پر ادویه و تند، غذاهای سرخ شده و پرچرب و شیرین و همچنین از مصرف زیاده از حد گوشت باید پرهیز نمود.

2.        مصرف آب در بین وعده‌های غذایی به منظور پیشگیری از تشنگی کار صحیحی نیست زیرا باعث بروز نفخ و اختلال هضم غذا می‌شود.

3.        در این ماه مصرف قهوه، کاکائو و چای پر رنگ به علت مدر بودن تشنگی را تشدید می‌کند.

4.        در وعده افطار و سحر حتی الامکان کمتر از غذاهای نشاسته‌ای استفاده شود زیرا این غذاها برای هضم شدن احتیاج به آب بیشتری دارند.

5.        از غذاهایی مانند حلیم، کله پاچه و ماهی به خصوص در وعده سحر باید پرهیز نمود. این گونه غذاهای غلیظ برای هضم، حرارت بیشتری را به سمت معده جلب می‌کنند و بدیهی است که با افزایش حرارت معده نیاز به آب نیز افزایش می‌یابد. بعلاوه خلط غلیظ تولید شده توسط این غذاها در عروق به راحتی حرکت نمی‌کند و برای حرکت نیاز به ترقیق توسط آب دارد و تشنگی را تشدید می‌نماید.

6.        مصرف آب یخ گرچه در ابتدا و در ظاهر باعث فرو نشاندن تشنگی می‌شود ولی در نهایت تشنگی را تشدید می‌نماید.

7.        از غذاهای بسیار شور مثل گوشت‌های نمک سود، تن ماهی یا ماهی شور باید پرهیز نمود.

8.        غذاهایی که در آنها مقدار زیادی سیر به کار رفته، باعث افزایش تشنگی می شوند.

9.        از خوابیدن بلافاصله پس از غذا در وعده سحری، به خصوص در صورتی که غذای با طبیعت گرم مصرف شده باشد، باید پرهیز نمود.

10.     در طول روزه داری باید از ورزش‌های سخت و معرق و حرکات ایروبیک پرهیز کرد زیرا باعث بروز کم آبی شدید در بدن می‌شوند.
 
11.     در ماه رمضان، در طول روز از حمام‌های بسیار داغ، سونا و ... باید اجتناب ورزید، زیرا تعریق بیشتر از حد در این حمام‌ها باعث بروز کم آبی می‌شود.

12.     برای رفع تشنگی پس از افطار آب سرد را به یکباره نباید نوشید بلکه باید مضمضه کرده و جرعه جرعه بنوشند، زیرا به یکباره نوشیدن آب سرد حرارت غریزی بدن را از بین می‌برد.

13.     در مطالعه‌ای در آلمان بیان شد که برای پیشگیری از بروز عوارض کم آبی در طی ماه رمضان از کار کردن کارگران مسلمان در قسمت‌هایی از کارخانجات که به مقتضای کار با گرمای بیش از حد سرو کار دارند (مثل کوره ها و ....) جلوگیری شده و به طور موقت محل کار ایشان تعویض یا ساعت کارشان کم می‌شود. توجه به این نکته توسط کارفرمایان محترم در کشور ما نیز، توصیه می‌گردد.

14.     کسانی که از داروهای خشک کننده استفاده می‌کنند(مانند آنتی بیوتیک ها و ...) باید زمان مصرف آن‌ها را در شب پس از افطار قرار دهند و حتی الامکان در وعده سحر از این داروها استفاده نکنند.

مصرف چه موادی ما را از تشنگی در طول روزه داری در امان می دارد؟
1. شروع افطار بهتر است با خرما و آب ولرم یا شیر ولرم باشد.

2.به عنوان غذای ابتدای افطار مصرف انواع سوپ‌ها و اسفیدباجات توصیه می‌گردد.                                                          
اسفیدباجنوعی آبگوشت است که در آن از گوشت جوجه مرغ و بزغاله و ... به اضافه سبزیجاتی مانند اسفناج، کدو، ماش مقشر(پوست گرفته) و جو و .... استفاده می‌گردد. این غذا بسیار لطیف و رطوبت دهنده بوده و خلط صالح در بدن تولید می نماید.

3. افرادی که معده گرم و خشک دارند می توانند از فرنی‌هایی که از آرد جو و روغن بادام و شکر تهیه شده است استفاده نمایند.
آرد جومسکن تشنگی است و مصلح آن شکر می‌باشد و روغن بادام نیز رطوبت دهنده به بدن است.

4. مصرف مربای آمله نیز در وعده افطار یا سحر در برطرف کردن تشنگی مؤثر است.

5. حکیم محمد اعظم خان در کتاب اکسیر اعظم می نویسد: «کسانی که در روزه از تشنگی اذیت یابند، آب باقلا و آب نخود نباید بخورند (غذاهایی که در آنها باقلا یا نخود با آب پخته شده باشد نخورند)، چرا که هر دو معطش‌اند و به جای آن از مخلوط سرکه و روغن زیتون (به عنوان چاشنی غذا) استفاده کنند و اگر تشنگی شدید باشد، شربت جلاب بنوشند تا آب را به قسمت‌های مختلف بدن برساند.»
طرز تهیه جلاب طبی: یک کیلو شکر را با 3 کیلو گلاب روی حرارت ملایم قرار داده بجوشانند و کف آن را بگیرند تا مقدار آن به نصف برسد سپس یک گرم زعفران سائیده را به آن اضافه کنند. مایه شربت فوق را در ظرفی در یخچال نگهداری کنند و موقع مصرف با آب رقیق کرده و بنوشند.

6. از جمله بهترین شربت‌ها برای رفع تشنگی در این ماه عبارتند از:
ماءالشعیر: مقداری جو را با 10-15 برابر آب بخیسانند و روی حرارت قرار دهند، به محض شکفته شدن جوها، آن را از روی حرارت برداشته و صاف کنند و سرد کرده و نیم گرم بنوشند. این شربت در تسکین تشنگی تأثیر بسیار دارد و به علاوه خلط‌های سوخته و نامناسب را از بدن خارج می‌نماید.
شربت لیمو: مقداری شکر را در ظرفی بریزند و آنقدر آبلیموی تازه بر آن بفشارند که رویش را بگیرد، سپس یک شبانه روز مخلوط را در ظرفی در بسته در دمای معمولی نگهداری کنند، سپس صاف کرده و با قدری دیگر آب لیمو، روی حرارت به قوام آورند. مایه شربت فوق را در هنگام مصرف با آب رقیق کرده و بنوشند.
شربت لیمو علاوه بر رفع عطش اخلاط سوخته سوداوی و اخلاط غلیظ و لزج را نیز از بدن خارج کرده و مصرف مداوم آن موجب حفظ سلامتی است.
شربت نارنج یا بالنگ: آب بالنگ یا آب نارنج به مقدار 400 گرم با دو سوم آن شکر را روی حرارت ملایم به قوام آورند، موقع مصرف رقیق کرده و بنوشند. این شربت علاوه بر رفع عطش مقوی قلب و مغز بوده و جلوی سوختن اخلاط در بدن را می‌گیرد.
شربت سکنجبینساده نیز در رفع عطش در این ماه مؤثر است، البته می‌توان در هنگام مصرف کمی تخم خرفه نیز به آن اضافه نمود .
آب انواع میوه‌ها از جمله انار، سیب، به و گلابی علاوه بر تقویت معده در رفع تشنگی در این ماه بسیار کارآمد است.

7. مصرف میوه‌هایی از جمله خیار، هندوانه، خربزه، انگور، گلابی و زردآلوی تازه یا برگه زردآلو خیسانده در آب و آلبالو در ماه رمضان برای جلوگیری از تشنگی در طول روز مفید است. البته مصرف میوه‌ها باید حداقل 1-1/5 ساعت با زمان غذا خوردن فاصله داشته باشد.

8. بهتر است از سبزیجاتی از جمله کاهو و برگ خرفه (چه به صورت خام و چه به صورت پخته) در این ماه در رژیم غذایی استفاده شود.

9. یکی از بهترین ترکیباتی که مصرف آن برای جلوگیری از تشنگی در وعده سحر توصیه می‌شود، تخم خرفه خیسانده در دوغ است. به این ترتیب که تخم خرفه کوبیده را در دوغ بخیسانند و سپس مدتی قرار دهند تا خشک شود. این عمل را 3-7 بار تکرار نمایند و سپس تخم خرفه آماده مصرف است. این ترکیب در طولانی مدت از بروز تشنگی جلوگیری خواهد کرد.

10. کسانی که مزاج گرم دارند می‌توانند شربتی با این دستور تهیه و میل نمایند: 37 گرم سماق را در 400 گرم گلاب شب بخیسانند و صبح صاف کنند و با 400 گرم آب گلابی و 200 گرم شکر به قوام بیاورند. از مایه شربت فوق به صورت رقیق شده در فاصله بین افطار و سحر استفاده نمایند.

بازتاب آن در
روزنامه اصفهان زیبا: روزه داری بدون تشنگی!
روزنامه اصفهان زیبا: رفع تشنگی با نظریه طب سنتی

منبع مقاله
کتاب رمضان- تغییرات مزاجی، تألیف سید محمد موسوی- دکتر غلامرضا کردافشار
نظــــرات
نام

ایمیل   (نمایش داده نخواهد شد)
نظر

نازنین - سه شنبه ۱۰ تیر ۱۳۹۳ - ساعت ۱۰:۰۲

با سلام و تشکر از راهنماییهاتون. یک سؤال داشتم. اینکه وقتی تخم خرفه آماده مصرف شد، چگونه باید مصرف کرد؟

مدیریت سایت - سه شنبه ۱۰ تیر ۱۳۹۳ - ساعت ۱۹:۲۹

با سلام
بصورت شربت می توانید استفاده کنید.

خخئهههییییی - یکشنبه ۱ تیر ۱۳۹۴ - ساعت ۱۲:۱۴

عالی بود